Κυριακή, 9 Αυγούστου 2015

<<Οι μεγάλες χώρες δεν μπορούν να έχουν τους ίδιους κανόνες με τις μικρές στην ΕΕ>>

Η ΕΕ επίσης δεν έχει δείξει διορατικότητα στην χάραξη πολιτικής δεν είναι σε θέση να διαμορφώσει κανόνες που λειτουργούν σε κάθε περίσταση.
Η ΕΕ πρέπει να αναγνωρίσει τα πολλά λάθη της και να διορθωθεί αναφέρει σε άρθρο του ο Erik Jones καθηγητής Ευρωπαϊκών Σπουδών και Διεθνούς Πολιτικής Οικονομίας και Διευθυντής στο Paul H. Nitze του Πανεπιστημίου Johns Hopkins.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ) είναι πολύ αποτελεσματική στο να συγγράφει κανόνες.
Όμως έχει κάνει ελάχιστα βήματα στην προσπάθεια να βελτιώσει τους κανόνες μετά τις δοκιμές που υπήρξαν.
Με άλλα λόγια, η ΕΕ πρέπει να αναγνωρίσει ότι όταν οι κανόνες είναι λάθος πρέπει να αλλάζουν.
Αυτό βεβαίως δεν είναι ένα δημοφιλές επιχείρημα.
Οι κανόνες υποτίθεται ότι είναι κανόνες και πρέπει να τηρούνται.
Η ΕΕ επίσης δεν έχει δείξει διορατικότητα στην χάραξη πολιτικής δεν είναι σε θέση να διαμορφώσει κανόνες που λειτουργούν σε κάθε περίσταση.
Δεν θα είναι σε θέση η ΕΕ να προβλέψει τις προϋποθέσεις για κάθε πιθανή εξαίρεση.
Ως εκ τούτου, επιλέγει την δημιουργία μηχανισμών για να ανταποκριθεί στις απρόβλεπτες καταστάσεις.
Σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης, όμως εύκολα μπορεί να σπάσει το γυαλί.
Επιτυχείς πολιτικές καινοτομίες δεν θα ανταμείβονται πάντα αλλά θα γίνονται αποδεκτές για να χρησιμοποιηθούν για τη βελτίωση της λειτουργίας της ΕΕ, ενώ οι καταχρήσεις θα πρέπει να τιμωρούνται.
Αυτό είναι - ή τουλάχιστον θα έπρεπε να είναι - το μέτρο της πολιτικής ένωσης.
Η ΕΕ έχει ήδη τη δυνατότητα να αγνοήσει τους κανόνες.
 Όλοι μπορούμε να σκεφτούμε τομείς στους οποίους η ΕΕ έχει σημειώσει «εξαιρέσεις», είτε για συγκεκριμένες χώρες ή επιχειρήσεις, κ.λπ.) ή για περιορισμένο χρονικό διάστημα.
Δεδομένου ότι γράφω ως επί το πλείστον για τη μακροοικονομική πολιτική, έχω την τάση να επικεντρώνονται σε αυτές τις περιπτώσεις, αλλά υπάρχουν σε κάθε πτυχή της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης.
Σκεφτείτε, για παράδειγμα, την απόφαση του Νοεμβρίου του 2003 στο Συμβούλιο των Υπουργών Οικονομίας και Οικονομικών (Συμβούλιο Ecofin) να αναιρεθούν οι κανόνες του ελλείμματος για τη Γαλλία και τη Γερμανία.
Αυτό δεν ήταν ένα μεμονωμένο γεγονός ήταν το αποκορύφωμα μιας σειράς παρόμοιων αποφάσεων.
Όταν η Γερμανία άρχισε να δείχνει σημάδια επίμονων δημοσιονομικών προβλημάτων το Φεβρουάριο του 2002, το Συμβούλιο Ecofin αποφάσισε ότι δεν ήταν αναγκαίο να αρχίσουν οι επίσημες διαδικασίες για την παρακολούθηση της γερμανικής οικονομίας γιατί υπήρχαν διαβεβαιώσεις από τη γερμανική κυβέρνηση ότι οποιοδήποτε πρόβλημα θα διορθωθεί εγκαίρως.

Όταν το Δικαστήριο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων αποφάνθηκε σχετικά με τις δράσεις του Συμβουλίου Ecofin τον Ιούλιο του 2004, διαπίστωσε ότι το Συμβούλιο είχε ενεργήσει ανάρμοστα.
Ένας από τους δικηγόρους του Συμβουλίου μου εξήγησε πριν από πολλά χρόνια, ότι μέρος του προβλήματος ήταν ότι χρειαζόταν πάντα μια σούπερ πλειοψηφία να λάβει μια απόφαση στην ΕΕ.
Έτσι αυτοσχεδίαζε.
Μεταγενέστερες μεταρρυθμίσεις στο σύμφωνο σταθερότητας και ανάπτυξης τόσο πριν όσο και κατά τη διάρκεια της πρόσφατης οικονομικής κρίσης έχουν εντείνει τις διαδικασίες για να καταστούν τα πράγματα πιο αυτοματοποιημένα.
Αυτό είναι κατανοητό πολιτικό αντανακλαστικό.
 Αν οι κανόνες είναι κανόνες, τότε οι διαδικασίες θα πρέπει να οδηγούν στην επιβολή τους.
Στην ΕΕ οι κανόνες αυτοματοποιημένα κλειδώνουν σε υποθέσεις για το τι επιφυλάσσει το μέλλον και πώς αυτές οι μελλοντικές συνθήκες θα επηρεάσουν διαφορετικά κράτη μέλη.
Οι αρχιτέκτονες των νέων κανόνων για το συντονισμό της δημοσιονομικής πολιτικής δεν έχουν πιο τέλεια διορατικότητα από τους αρμόδιους για την χάραξη πολιτικής.

Μία πιο κατάλληλη απάντηση στην απόφαση του Συμβουλίου Ecofin του Νοεμβρίου του 2003 για την αναστολή των δημοσιονομικών κανόνων για τη Γαλλία και τη Γερμανία θα ήταν μια εκτεταμένη επανεξέταση των ίδιων των κανόνων.
Ήταν απόδειξη ότι η δημοσιονομική βελτίωση από την πλευρά της Γαλλίας και της Γερμανίας θα μπορούσε να διευκολύνει τις μακροοικονομικές συνθήκες και τη βελτίωση των επιδόσεων σε όλη την ΕΕ στο σύνολο;
Θα μπορούσε η ίδια λογική εξαιρέσεων να εφαρμοστεί σε μικρότερες χώρες όπως η Ελλάδα και η Πορτογαλία που διαθέτουν πολύ ρηχές αγορές κρατικών χρεογράφων.
Αυτά είναι ζητήματα ουσίας και όχι διαδικασίας.
Κάθε φορά που χάραξη πολιτικής της ΕΕ αποφασίζει να αναιρέσει ή να αγνοήσει τους κανόνες, αυτό σημαίνει ότι απαιτείται εργασία για ουσιαστικές αλλαγές.
Και είναι πιθανό ότι μια ουσιαστική συζήτηση για το συντονισμό της μακροοικονομικής πολιτικής θα μπορούσε να οδηγήσει την ΕΕ να είναι καλύτερα προετοιμασμένη για την τρέχουσα κρίση.
Το μάθημα που δεν πήρε η ΕΕ είναι ότι οι μεγάλες και οι μικρές χώρες θα πρέπει να εμπίπτουν σε διαφορετικές δημοσιονομικούς κανόνες.
Εάν οι μικρότερες χώρες της Ευρώπης είχαν ακολουθήσει πιο εντατική δημοσιονομική εξυγίανση στο παρελθόν, ενώ οι μεγαλύτερες χώρες είχαν εστιάσει περισσότερο την προσοχή τους στη βελτίωση των μακροοικονομικών επιδόσεων, θα μπορούσε σήμερα η ΕΕ να ήταν πολύ διαφορετική και σίγουρα χωρίς κρίση.
Φυσικά, αυτό το είδος της ουσιαστικής συζήτησης δεν ήταν δυνατόν να ξεκινήσει είτε πριν είτε κατά τη διάρκεια της πρόσφατης κρίσης.
Οι ευρωπαίοι πολιτικοί ήταν διατεθειμένοι να αναστείλουν τους κανόνες δημοσιονομικής πολιτικής, αλλά ήταν απρόθυμοι να εξετάσουν γιατί οι κανόνες αυτοί αποδείχθηκαν ακατάλληλοι  για την κατάσταση που έχει δημιουργηθεί.
Η εναλλακτική λύση να ξεκινήσει ένας διάλογος σχετικά με την καταλληλότητα των κανόνων ακόμη και αν εξετάστηκε απορρίφθηκε.
Η δημοσιονομική ιστορία της ΕΕ είναι μια αρνητική εικόνα στον μεγάλο πίνακα της Ευρώπης, όμως αν αποτιμήσουμε την εξέλιξη της νομισματικής πολιτικής μπορούμε να καταλήξουμε σε πιο θετικά συμπεράσματα.
Σε διάφορες περιόδους κατά τη διάρκεια της τρέχουσας κρίσης, το Διοικητικό Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ) έχει αποδείξει την ικανότητά του να καινοτομεί.
Οι επικριτές της ΕΚΤ διαμαρτύρονται ότι το θεσμικό όργανο αντέδρασε πολύ αργά και όμως οι καταγγελίες αυτές πρέπει να εξεταστεί στο πλαίσιο των κανόνων λειτουργίας της ΕΚΤ.
Κάθε σημαντική καινοτομία στην πολιτική της ΕΚΤ προσέκρουσε στα όρια αυτού του πλαισίου λειτουργίας της Κεντρικής Τράπεζας. Σχέδια που αφορούν τρόπους για το πώς θα στηριχθούν οι αγορές δημόσιου χρέους για τα κράτη μέλη που βρίσκονται σε κίνδυνο ή για την επέκταση του ισολογισμού της ΕΚΤ δηλαδή την  «ποσοτική χαλάρωση» έχουν αποτελέσει προκλήσεις για την ΕΚΤ.
Μέχρι στιγμής το Δικαστήριο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων έχει υποστηρίξει την ΕΚΤ στις καινοτομίες που έχει υιοθετήσει και παρόλα αυτά παραμένουν πολλά θέματα ανοικτά.
Το θέμα είναι ότι ακόμα και οι επικριτές της ΕΚΤ πρέπει να παραδεχτούν ότι έχει κάνει πολλά για τη σταθεροποίηση της ευρωπαϊκής οικονομικής κατάστασης.
Θα μπορούσε να τα καταφέρει καλύτερα;
Θα μπορούσε επίσης να ήταν απούσα.
Το Δικαστήριο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων υποστήριξε ότι δεν είναι αρμόδιο να εισέλθει σε μια ουσιαστική συζήτηση για τη νομισματική πολιτική.
Αυτό είναι δίκαιο για ένα δικαστήριο - ως θεματοφύλακας των κανόνων - αλλά οι πολιτικοί και οι φορείς χάραξης πολιτικής δεν πρέπει να δεσμεύονται από τους ίδιους περιορισμούς;
Δυστυχώς, η ΕΕ έχει περιορισμένη ικανότητα να συζητήσει τα ουσιαστικά ζητήματα που προκύπτουν ως αποτέλεσμα των πρόσφατων καινοτομιών της νομισματικής πολιτικής της ΕΚΤ.
Η ΕΕ, όπως οργανώνεται σήμερα δεν μπορεί να αποφύγει την μοίρα της επειδή δεν έχει την ικανότητα να προβαίνει σε εξαιρέσεις από τους κανόνες.
Με απλά λόγια, η ΕΕ δεν παραδέχεται τα λάθη της.
Στερείται επίσης της ικανότητας να αντλήσει διδάγματα σχετικά με τις αιτίες που απέτυχαν οι κανόνες.
Αν δεν παραδέχεσαι  τα λάθη, δεν μπορείς να μάθεις.
Ρωτήστε οποιοδήποτε πολιτικό ΕΕ να αποτιμήσει την εντολή της ΕΚΤ υπό το φως των πρόσφατων γεγονότων, θα σας πει ότι δεν είναι δυνατόν πολιτικά να το πράξει.
Η ΕΕ είναι μια πολιτική ένωση που είναι καλή στο να συντάσσει κανόνες, αλλά είναι κακή στο να παραδεχθεί τα λάθη της.
Τα λάθη υπάρχουν αλλά θεωρούνται ως εκτροπές από το ιδανικό δρόμο της ΕΕ που βασίζεται σε κανόνες.
Αυτό είναι λυπηρό.
Η πολιτική ένωση της Ευρώπης θα πρέπει να αλλάξει και κυρίως να αναγνωρίσει ότι ορισμένοι κανόνες δεν δουλεύουν.

Μεταφραστική
επιμέλεια Πέτρος Λαζάρου

 

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου